Uzmanlar, bu uygulamaların hem yürürlükteki mevzuata hem de Kamu Denetçiliği Kurumu (KDK) kararlarına aykırı olduğunu belirtiyor.
Banka Protokollerinde Tartışmalı Maddeler
İl ve ilçe milli eğitim müdürlükleri, daha yüksek promosyon miktarı elde etmek amacıyla banka promosyon ihale şartnamelerine, tayini çıkan personelden promosyonun kalan kısmının tahsil edileceğine dair maddeler ekliyor. Bunun yanı sıra, kurumlara sonradan atanan personele promosyon ödenmeyeceği yönünde de şartnamelere hükümler koyuluyor. Ancak bazı durumlarda, bu maddeler banka ile yapılan maaş ödeme protokolüne yansıtılmıyor ve bu da hukuki açıdan belirsizlik yaratıyor.
Promosyon Geri Alınamaz: Yargı Kararları Ne Diyor?
Hukuki değerlendirmelere göre; görev yerinden ayrılan memurun aldığı promosyon bedelinin kalan kısmı geri istenemez. Örneğin, 3 yıllık bir anlaşma karşılığında 36.000 TL promosyon alan bir öğretmen, bir yıl sonunda tayin olursa kalan 24.000 TL’nin geri alınması hukuken mümkün değildir. Bu konuda verilen yargı kararları, promosyon ödemesinin kişiye ait bir hak olduğunu ve geri istenemeyeceğini açıkça ortaya koymaktadır.
Yeni Atanan Personele Promosyon Ödemesi Nasıl Yapılmalı?
Kurumlar, yeni gelen personele promosyon ödemesi yapmaktan da kaçınıyor. Oysa ki; promosyon anlaşmasının yürürlük süresi dikkate alınarak, yeni atanan personelin görevde bulunduğu ay sayısı kadar promosyon ödemesi yapılması gerekir. Örneğin, bir öğretmen anlaşmanın başlamasından bir yıl sonra göreve başlamışsa, kalan 24 aylık süre için 24.000 TL promosyon almalıdır. Bu ödeme yasal olarak izleyen ay başında ve peşin şekilde yapılmalıdır.
MEB’in Açık Talimatı: Geri Alınamaz, Eksik Ödenemez
Milli Eğitim Bakanlığı Strateji Geliştirme Başkanlığı’nın 15 Mayıs 2014 tarihli ve 1946247 sayılı yazısında, promosyon anlaşmalarına açık hükümler konulması gerektiği vurgulanmaktadır. Yazıya göre; tayinle gelen personele kıstalyevm esasına göre ödeme yapılması ve görevden ayrılanlardan ise ödeme iadesi istenmemesi gerekmektedir. Ancak uygulamada bu kurallara tam anlamıyla uyulmadığı görülmektedir.
KDK ve Mevzuat Ne Diyor?
Kamu Denetçiliği Kurumu da daha önce benzer şikayetlerde, tayini çıkan personelden promosyon iadesi talep edilemeyeceğini ve yeni gelen personele promosyon ödemesi yapılması gerektiğini karara bağlamıştır. Ayrıca, ilgili genelgeler doğrultusunda promosyon uygulamalarında tüm kamu personeline eşit ve hakkaniyetli yaklaşılması gerektiği belirtilmiştir.
Kurumlar Hukuki Sorumlulukla Karşı Karşıya Kalabilir
Sonuç olarak; il ve ilçe milli eğitim müdürlükleri ile diğer kamu kurumlarının, daha yüksek promosyon almak uğruna hukuka aykırı düzenlemeler yapması durumunda, sorumluluk doğmaktadır. Haksız yere promosyonu geri alınan veya ödenmeyen personelin dava açması halinde kurumlar, doğacak zararı tazmin etmekle yükümlü olabilir. Bu nedenle tüm kurumların promosyon süreçlerini, MEB’in genelgeleri ve yasal düzenlemelere uygun biçimde yürütmeleri büyük önem taşımaktadır.